Toksik Ebeveyne mi Sahibim?
Korumasız bir çocukken size yapılanlardan kesinlikle sorumlu değilsiniz! Fakat hayatınızı iyiye götürecek kararlar vermekle ve geçmişiniz hakkında bir şeyler yapmakla yükümlüsünüz!
Aile, bazen en güzel anılar bazen en yaralı damgalar bazen de en acı duygulardır. Her anne baba aynı bilinçle çocuk dünyaya getirmez, doğum gerçekleştikten sonra tepkilerinin nasıl olması gerektiği hakkında fikir sahibi olmaz. Antik yunanda tanrılar efsanevi güçlere sahipti istedikleri birini sonsuza dek cezalandırabilirken bir diğerini el üstünde tutabiliyordu lakin tanrıların ne zaman bunu gerçekleştireceğini bilmeyen halk her an diken üstünde beklemekteydi. Toksik anne babada Yunan tanrıları gibiydi; çocukları üzerinde baskı kurmuş, ne zaman nasıl tepki vereceği belli olmayan, her şeye gücü yeten, devamlı çocuklarına eleştiride bulunan işte bu görünen her bir örnek toksik ebeveynlerin kusursuzluk efsanesidir. Toksik ebeveynler çocuklarını etkisi altına alıp kişisel gelişimine mâni olmaya çalışır özgür bir birey değil bağımlı birer birey yaratır. Peki hiç kendi ailemizin de toksik olabileceğini düşündük mü? Ünlü psikolog Suzan Forward’ın bir danışanı babasını şu sözlerle ifade etmekte “Tabi bu yeni bir şey değil. Hayat hikayem. Ailenin günah keçisiydim ben. Her konuda hep ben suçlanırdım. Annemle babamın arası iyi olmadığında da bu benim suçumdu. Bozuk bir plak gibi hep aynı şeyleri söyler dururdu babam. Fakat ne zaman hoşuna giden bir şey yapsam, gurur duyar, arkadaşlarına beni överdi. Tanrım, onun onayını almak şahane bir duyguydu ama çoğunlukla kendimi duygusal bir yoyo gibi hissediyordum.” Görüldüğü üzere toksik bir ebeveyn fark etmeden de yapmış olsa kişinin üzerinde yıkıcı etkiler bırakmıştır. Sevilmeye ihtiyacı olan insan öyle yetiştirilmiştir ki önemli olan artık kendini mutlu edebilmek değil, onay almak olmuştur. Toksik ebeveynler hata yaptığı halde kendilerini haklı göstermeyi çok iyi başarırlar dünyayı onunla tanımaya başlayan çocuk ise ebeveynine tanrısal nitelikler yüklediği için onun ağzından çıkan her kelimeye inanır daha sonrasında yaşanılan sıkıntıda burada başlar çocuk hatanın onda olduğunu fark etse bile inandığı şeyi değiştirmesi çok zordur. İnancını değiştirme yönelimine giren her birey güçlü duygusal bağın vermiş olduğu yoğun bir suçluluk duygusu içerisine girebilir. Toksik aileler sadece bu bahsettiklerimle sınırlı kalmaz çocuğuna yetemeyen anne babalar ki burada çocukluğunun tadına varamamış kişilikleri görürüz, kontrolcü anne babalar, alkolik anne babalar, duygusal tacizciler, fiziksel tacizciler, cinsel tacizciler gibi çocuğa ve ailenin yapısına zarar veren ebeveynler mevcuttur.
Toksik ebeveynlerin çoğunun geçmiş yaşamında da aynı sorunlarla baş ettiği görülür lakin kimse bunu fark edemeden yaşamını sürdürüp kendinden sonraki nesillere aktarır burada önemli olan bunu yaşadığımızı, yaşattığımızı fark ediyorsak yardım istemektir. Bu davranışımız sağlıklı bir beynin olduğu gibi cesaretin de belirtisidir. Unutmayın her toksik aile yaralayıcıdır, önemli olan sizin bunu fark edip kendinize ve ileriki neslinize yardımcı olabilmenizdir. Hiçbir zaman utanıp sıkılmamak gerek hata sizde değil sizi yetiştirende. Gelişememiş ve ne yaptığını bilmeyen kişiliklerin bedelini ağır ödememeliyiz bunun için kendinize sıkı sıkı inanın ve ailenizi değil onları kabullendiğiniz algı sisteminizi değiştirin siz ne kadar isterseniz isteyen size yapılan zulmü fark etmeyen birini değiştiremezsiniz ama ona karşı duyduğunuz bağlılığın sınırını çizebilirsiniz.
Küçük bir not düşmek gerekirse aile dünyaya nasıl bakmamız gerektiğini
öğretir, nasıl davranmamız, neye güven duymamız, neyden korkmamız, neyi
sevmemiz bunların hepsine bebeklik ve çocukluk döneminde ebeveynlerimizi
inceleyerek sahip oluruz. İnsanoğlu var olduğundan beri
en temel detay sevgi olmuştur. Sevgiyi ailesinden alamamış biri her yerde onu
arar. Çıkmaz sokaklarda, dar ücra köşelerde, saçma ilişkilerde, bazen kitap
aralarında… Öğrendiğimiz yanlışları bırakmak zordur ama imkânsız değildir. Her
çaba var oluşunun gücü adına, ne olursa olsun sen çok değerlisin ve zoru
aşabilirsin sadece dene...
Kaynakça: Susan F. Ve Craig B. (2011) , Zor Bir Ailede
Büyümek, İstanbul: İletişim Yayınları
Üzerine çokça düşünülmesi gereken konuda farkındalık kazandırıcı bir yazı olmuş, emeklerine sağlık👏🏻
YanıtlaSilBu yazının konusu gerçekten çoğu insanın kendisine daha iyi davranması için bilinçlenmesi gereken bir konu. Yazın harika olmuş, neden sonuç ilişkileri, analitik cümleler, benzetmeler çok iyi. Ellerine sağlık.
YanıtlaSilBu yazı üzerine konuşulacak ve düşünülecek çok şey var bence. Anlattıklarına dair farkındalığı olanlar için harekete geçirecek, farkındalığı olmayanlar için ise farkındalık oluşturacak, en azından bakış açısını değiştirecek bir yazı.👌
YanıtlaSil