İntiharı Tanımlamak
Çaresizlik, umutsuzluk, çözüm arayışı nedenleriyle öz kıyımını gerçekleştirebilir birey. Söylemeye çalıştıkları ve söyleyemedikleri, yapmaya çalıştıkları ve yapamadıkları arasında kalır; bu süre içerisinde özüne yabancılaşır. Kaygısı, acısı, huzursuzluğu bir kendini gerçekleştirme aracı olmanın dışına çıkar; ruhsal örselenmelere neden olur. Yıkım ince ince ruha yayılır, onarma girişimleri gittikçe azalır. Birey umutsuzluk içerisinde kalır. Kurtarıcıyı bekleyip beklememe arasında, metalaştırılan yaşamda varlığını sürdürmeye çalışır. Girdiği döngüyü kıramaz, kırmaya çalıştıkça kendisi daha da kırılır. Bunun sonucunda dünya üzerindeki varlığını sonlandırır.
Jean-Paul
Sartre intiharı bir kaçış olarak değil bir reddediş olarak değerlendirir. Bu
reddediş özgürlüğü reddediştir, özgürlüğün olumsuzlanmasıdır. Geçmişi bilerek
şu ana odaklanmayı, bu diyalektik bağlamında gelecek tasarısı oluşturmayı
içerir özgürlük; ve tüm bu sürecin sorumluluğunu üstlenmeyi. Sartre’a göre
birey intihar ile özgürlüğü reddeder, özgürlük sürecinde var olan ‘’gelecek
tasarısını’’ yok sayar, yıkıma sokar. Koşullar bağlamında yapılacak seçimler
bir önem arz etmez olur, geleceğin reddedilişi ile geçmiş de yok sayılır birey
tarafından.
Sartre’a
karşı E. M. Cioran ise intiharı özgürlük olarak adlandırır. Yaşamaya devam
etmesini sağlayan ‘’şeyin’’ intihar olduğunu belirtir Cioran. Birey, belirli
döngüler içerisinde yaşar. Kimi zamansa bu döngü yıprattıkça yıpratır, çözüm
yaratamaz hale sokar kişiyi. Bu döngülere çakılı kalma durumu ise bireyi acı
veren duyguları yaşamaya zorlar. Cioran bu noktada özgürlük olarak bahseder
intihardan. Acı veren duygulardan kaçma seçeneğinin bireyde olması, seçim
yapacak bir alternatifin olması birey için bir özgürlük haline gelir.
Albert
Camus ise intihar hakkında kısmen kaçış anlamına gelebilecek söylemlerde
bulunmuştur. Her gün yaşanan tekdüzelik içerisinde birey kendisine tüm
yaptıklarının, çabalamalarının anlamını sorar. Sonunu bilmesine rağmen, her
günü aynılaşsa dahi yaşamaya devam eder insan. Camus bu döngü içerisinde anlam
aramanın direkt ölüme gitmekten daha değerli olduğunu belirtir. Bir yok oluşa
erişecek olan insan yine de yaşamı yaşamaya değer görmeli, korkmadan kaçma
girişimlerinde bulunmamalıdır. Anlamı aramalıdır.
Farklı
düşünürler intihara farklı anlamlar ve açıklamalar yüklemişlerdir. Bireysel
deneyimler bağlamında kararı verilen bu edim pek çok farklı amaçla
gerçekleştirilebilir. Şüphesiz ki benlik büyük bir yıkıma girdiğinde
gerçekleşen bir eylemdir öz kıyım. İntihar ile birey içerisinde var olan
agresif eğilimini ve engelleme ile oluşan yoğun saldırganlık dürtüsünü öze
yöneltir. Saldırganlık bakımından bir başkasını öldürmekten daha yoğun bir
eylemdir. Kişinin engellemeleri dindirmek için özneyi -kendisini- yıkıma
uğratması olarak karşımıza çıkar. Doğuştan getirdiğimiz hayatta kalma ve
varoluşu devam ettirme isteğini bastırır, kendi kıyımını gerçekleştirir kişi.
Benliğin
çözüm arayışı, kaçışı, kurtuluşu, özgürlüğü, esareti, cesareti ya da korkaklığı
nedeniyle gerçekleşebilir özkıyım. Bir anlam meselesidir nihayetinde. Belirli
sorgulamalarla başlayan süreç, yanıt alamama -verememe- ve aranan ögenin
keşfedilememesi ile devam eder. Bu noktadan sonra anlamsızlık durumu bireyin
içinde büyük bir delik açacak kadar büyür. Benlik, kendisinin katlini
gerçekleştirecek hale gelir.
**
Sevgili okur, sence intihar bir özgürlük müdür, özgürlüğün reddi midir, bir
kaçış mıdır, bir cesaret midir yoksa bir çözüm arayışı mıdır? **
Psk. Dan. Ufuk
Duman
Yorumlar
Yorum Gönder