İntiharı Tanımlamak

          Çaresizlik, umutsuzluk, çözüm arayışı nedenleriyle öz kıyımını gerçekleştirebilir birey. Söylemeye çalıştıkları ve söyleyemedikleri, yapmaya çalıştıkları ve yapamadıkları arasında kalır; bu süre içerisinde özüne yabancılaşır. Kaygısı, acısı, huzursuzluğu bir kendini gerçekleştirme aracı olmanın dışına çıkar; ruhsal örselenmelere neden olur. Yıkım ince ince ruha yayılır, onarma girişimleri gittikçe azalır. Birey umutsuzluk içerisinde kalır. Kurtarıcıyı bekleyip beklememe arasında, metalaştırılan yaşamda varlığını sürdürmeye çalışır. Girdiği döngüyü kıramaz, kırmaya çalıştıkça kendisi daha da kırılır. Bunun sonucunda dünya üzerindeki varlığını sonlandırır.

Jean-Paul Sartre intiharı bir kaçış olarak değil bir reddediş olarak değerlendirir. Bu reddediş özgürlüğü reddediştir, özgürlüğün olumsuzlanmasıdır. Geçmişi bilerek şu ana odaklanmayı, bu diyalektik bağlamında gelecek tasarısı oluşturmayı içerir özgürlük; ve tüm bu sürecin sorumluluğunu üstlenmeyi. Sartre’a göre birey intihar ile özgürlüğü reddeder, özgürlük sürecinde var olan ‘’gelecek tasarısını’’ yok sayar, yıkıma sokar. Koşullar bağlamında yapılacak seçimler bir önem arz etmez olur, geleceğin reddedilişi ile geçmiş de yok sayılır birey tarafından.

Sartre’a karşı E. M. Cioran ise intiharı özgürlük olarak adlandırır. Yaşamaya devam etmesini sağlayan ‘’şeyin’’ intihar olduğunu belirtir Cioran. Birey, belirli döngüler içerisinde yaşar. Kimi zamansa bu döngü yıprattıkça yıpratır, çözüm yaratamaz hale sokar kişiyi. Bu döngülere çakılı kalma durumu ise bireyi acı veren duyguları yaşamaya zorlar. Cioran bu noktada özgürlük olarak bahseder intihardan. Acı veren duygulardan kaçma seçeneğinin bireyde olması, seçim yapacak bir alternatifin olması birey için bir özgürlük haline gelir.

Albert Camus ise intihar hakkında kısmen kaçış anlamına gelebilecek söylemlerde bulunmuştur. Her gün yaşanan tekdüzelik içerisinde birey kendisine tüm yaptıklarının, çabalamalarının anlamını sorar. Sonunu bilmesine rağmen, her günü aynılaşsa dahi yaşamaya devam eder insan. Camus bu döngü içerisinde anlam aramanın direkt ölüme gitmekten daha değerli olduğunu belirtir. Bir yok oluşa erişecek olan insan yine de yaşamı yaşamaya değer görmeli, korkmadan kaçma girişimlerinde bulunmamalıdır. Anlamı aramalıdır.

         Farklı düşünürler intihara farklı anlamlar ve açıklamalar yüklemişlerdir. Bireysel deneyimler bağlamında kararı verilen bu edim pek çok farklı amaçla gerçekleştirilebilir. Şüphesiz ki benlik büyük bir yıkıma girdiğinde gerçekleşen bir eylemdir öz kıyım. İntihar ile birey içerisinde var olan agresif eğilimini ve engelleme ile oluşan yoğun saldırganlık dürtüsünü öze yöneltir. Saldırganlık bakımından bir başkasını öldürmekten daha yoğun bir eylemdir. Kişinin engellemeleri dindirmek için özneyi -kendisini- yıkıma uğratması olarak karşımıza çıkar. Doğuştan getirdiğimiz hayatta kalma ve varoluşu devam ettirme isteğini bastırır, kendi kıyımını gerçekleştirir kişi.

Benliğin çözüm arayışı, kaçışı, kurtuluşu, özgürlüğü, esareti, cesareti ya da korkaklığı nedeniyle gerçekleşebilir özkıyım. Bir anlam meselesidir nihayetinde. Belirli sorgulamalarla başlayan süreç, yanıt alamama -verememe- ve aranan ögenin keşfedilememesi ile devam eder. Bu noktadan sonra anlamsızlık durumu bireyin içinde büyük bir delik açacak kadar büyür. Benlik, kendisinin katlini gerçekleştirecek hale gelir.

** Sevgili okur, sence intihar bir özgürlük müdür, özgürlüğün reddi midir, bir kaçış mıdır, bir cesaret midir yoksa bir çözüm arayışı mıdır? **

Psk. Dan. Ufuk Duman


Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Marifet renkte mi? Yoksa...

BİR BAKIŞ: ÖPME VE ÖPÜŞME

Düşünce Kovalıyordu Peşinden